Gedetineerd zijn doe je niet alleen…

Gedetineerd zijn doe je niet alleen

Kinderen
Allereerst spreekt Winnie Hanekamp, werkzaam bij Stichting Exodus Nederland, over het Ouders-Kinderen Detentieproject (OKD). De Vereniging Samenwerkingsverband Exodus Nederland biedt begeleiding aan (ex-)gedetineerden om een zelfstandige plek in de samenleving te verwerven en om terugval in crimineel gedrag te voorkomen. Exodus heeft elf huizen waar (ex-)gedetineerden opgevangen en begeleid worden.
De Vereniging Samenwerkingsverband Exodus Nederland (SEN) is ook gesprekspartner voor het ministerie van Justitie. Daarnaast zijn er in de sector ‘Vrijwilligers en kerkzaken’ ruim 1400 vrijwilligers werkzaam in zorg- en nazorg groepen, met als nieuwe activiteit : het OKD.
Het OKD is gestart in 1994 als een mentorproject voor kinderen van gedetineerden in samenwerking met de Reclassering Nederland en de Vereniging Relaties van Gedetineerden, waarbij ook het ministerie van Justitie nauw betrokken was. Bij gebrek aan financiële middelen wordt het OKD afgestoten door Justitie en overgenomen door SEN, in de sector vrijwilligers en kerkzaken. In 2005 draaien er vijf OKD’s in drie regio’s: Rotterdam, Arnhem en Limburg. Het OKD wil zich inzetten voor resocialisatie en reïntegratie van gedetineerden in de samenleving, te beginnen bij hun eigen kinderen/gezin. Het belang van de kinderen staat hierbij voorop. Zo regelt het OKD (extra) bezoektijden voor kinderen van 3-16 jaar: één keer per vier weken, in een kindvriendelijke omgeving. Hiermee wil het OKD de eigen verantwoordelijkheid van gedetineerden vergroten. Het OKD vergroot de betrokkenheid van de samenleving bij gedetineerden en hun gezinnen, waarbij het belang van het kind altijd voorop staat.

Familie
Na deze boeiende inleiding vertelt ds. Jacques van Houte, nazorgpastor, vanuit ervaringen van partners en familieleden van gedetineerden. Partners van gedetineerden zitten vaak gevangen in gevoelens van schuld en schaamte, en maken zichzelf zo onbereikbaar, ook voor een pastor. Wat dat betreft is er veel verborgen verdriet ook in onze kerkelijke gemeenten. Het opzetten van gespreksgroepen met lotgenoten is de moeite waard in dit moeizame traject in de nazorg.
De reclassering Nederland heeft andere taken gekregen: ze werkt veel meer binnen de poort, maar wordt daar wel in hoge mate gefinancierd door Justitie. Tot slot wordt er nog gesproken over de kloof tussen mensen met een strafblad en ‘de rest van de wereld’. Er komen vragen: is de aard van het strafblad belangrijk? Mag iemand die zijn straf heeft uitgezeten opnieuw beginnen? Hoe worden wijzelf toleranter in de samenleving? Er wordt ook vastgesteld dat er te weinig trainingen worden aangeboden tijdens de detentie (met oog op sociale vaardigheden en persoonlijkheidsontwikkeling). De mensen krijgen ook niet altijd dezelfde kansen. Er wordt verteld over een project in Hoorn: beschermd wonen voor gezinnen, een nazorgproject van Justitie aangeboden voor alle burgerlijke gemeenten. Hoorn heeft mensen van de reclassering ingehuurd om dit project uit te voeren. Het project laat zeer positieve resultaten zien.
Het tweede discussiepunt is een citaat uit Ex. 20: 5: ‘Voor de schuld van de ouders laat ik de kinderen boeten, en ook het derde geslacht en het vierde’. Hoe kunnen we deze spiraal doorbreken? De vrijwilligers van OKD geloven in verandering en doorbreken de bedoelde spiraal met hun werk. Aan het slot van de bijeenkomst zijn veel meer vragen opgekomen dan antwoorden gegeven kunnen worden. Enigszins onbestemd sluiten we de bijeenkomst af. Geraakt door een thema, waarvan we misschien denken: bij ons niet nodig. Gestimuleerd om dit maatschappelijk probleem niet los te laten en om toch vooral alert te zijn ook in onze eigen geloofsgemeenschap. Een boodschap niet alleen voor contactleden en leden van de diaconale commissies, maar een appèl voor ons allemaal. De taakgroep Binnenlands Diaconaat heeft met deze bijeenkomst een belangrijke stap gezet. Misschien kunnen we elkaar, ook in onderling pastoraat, meer vertrouwen geven en zo het taboe van zwijgen en schaamte doorbreken.

Tina Geels,
secretaris G & S

(Ook opgenomen in adRem, remonstrants maandblad, van februari 2008)

Gedetineerd zijn doe je niet alleen…
Om gedetineerden heen bevindt zich altijd een cirkel van mensen met problemen; die kunnen b.v. financieel van aard zijn, of de kinderen worden gepest op school, of iemand moet vragen om verandering van werktijden omdat hij of zij anders niet bij de partner op bezoek kan. Detentie kan dus ook voor de omgeving van de gedetineerde ontwrichtend zijn en een groot isolement betekenen.

Wat is er dan nodig?
Dit is zeer individueel bepaald, maar om dan toch een gemene deler te noemen: partners/familieleden van gedetineerden kunnen vaak nergens terecht en veel soms alle sociale contacten vallen weg.

Waar kunnen partners en familieleden terecht?
Er is een landelijk netwerk van groepen die gedetineerden en/of hun partners ondersteunen. Partners en/of familieleden kunnen zelf met zo’n hulpgroep contact opnemen. Vaak is het  echter de geestelijke verzorging in de inrichting van justitie die het contact legt door b.v.  een vrijwilliger te vragen iemand op te halen en thuis te brengen voor bezoek, of om thuis bij iemand op bezoek te gaan.

De rol van kerken…
Kerken kunnen vrijwilligers mobiliseren en zouden moeten werken aan een ‘open mind’ en een echte open deur, en aan actief zoeken van de doelgroep.

Inleidingen 16 november
Winie Hanekamp – Stichting Exodus Nederland – vertelt over het Ouders Kinderen Detentie-project, dat zij coördineert. Samen met de vrijwilligers van het OKD wil Exodus het (extra) bezoeken van gedetineerde ouders door hun kinderen mogelijk maken.
Jacques van Houte – nazorgpastor -  vertelt vanuit ervaringen van partners en familieleden van gedetineerden.

Aanmelden
U kunt u aanmelden vóór 9 november via het Landelijk Bureau Remonstranten, tel 030  231 69 70 of via info@remonstranten.org, onder vermelding van GEDETINEERD ZIJN DOE JE NIET ALLEEN…’, naam en adresgegevens.

Meer informatie
Voor meer informatie over het onderwerp, het OKD-project en de Stichting Exodus kunt u terecht bij de Stichting Exodus Nederland, Morssingel 5, 2312 AZ Leiden, tel  071 516 19 50 of op www.stichtingexodus.nl
 

Datum	vrijdag 16 november 2007
Tijd	17.00 - 19.45 uur
Plaats	Nieuwegracht 27a, Utrecht