'Kom werken in mijn wijngaard'

En aantal jaren geleden ontstond er in de redactie van adRem een discussie over de gelijkenis van de werkers in de wijngaard (Matth. 20:1-16). Hoe eerlijk is dat nu, dat alle werkers in de wijngaard even veel krijgen, of ze nu vroeg of laat begonnen zijn? Ik herinner me nog dat de discussie hoog opliep. (…)
Het is met het koninkrijk van de hemel als met een landheer die er bij het ochtendgloren op uittrekt om dagloners voor zijn wijngaard te zoeken. De landheer staat centraal en met hem is het nodige aan de hand. Want hoe vreemd gaat hij om met de arbeiders die hij voor zijn wijngaard zoekt.
Met de eerste groep maakt hij nog duidelijke afspraken: een dagloon van een denarie, een heel gebruikelijke dagvergoeding in die tijd. Maar een volgende groep krijgt te horen: de betaling zal rechtvaardig zijn. En de laatste groep krijgt over een betaling niets meer te horen.
Maar voor allen geldt dat ze komen werken in zijn wijngaard. En dat het een wijngaard is, dat moet de hoorder op het spoor zetten. Want de wijngaard is meer dan mogelijkheid tot economisch gewin. In de bijbelse beeldspraak verwijst de wijngaard naar het volk van Israël voorzover dat God toebehoort en naar het land Gods waar de mens mag werken voor Zijn aangezicht. En de heer van de wijngaard? God zelf, zijn liefde wordt in en door die landheer werkelijkheid.
‘Kom werken in mijn wijngaard’, die uitnodiging krijgt nu een heel bijzondere klank. Die klinkt niet eenmalig, alleen op het allervroegste moment van de dag. Nee, die uitnodiging wordt steeds herhaald, zonder onderscheid des persoons. (…)
En dan komt het moment van uitbetaling. Wat ligt er meer voor de hand dan dat eerst aan hen wordt betaald die op grond van een overeenkomst het werk hebben aanvaard en het meeste gedaan hebben bovendien? Tja, inderdaad, maar in deze vreemde wereld van de heer van de wijngaard gebeurt het omgekeerde. De werkers van het elfde uur krijgen als eersten uitbetaald en nog wel hetzelfde als de arbeiders van het eerste uur. Wie zou daar nu niet verontwaardigd over zijn! Maar beseft de kritische luisteraar wel dat hier Gods liefde aan de orde is en hoe die werkt? Ieder ontvangt het zijne, niemand krijgt te kort. Maar het is verrassend ruimhartig en dat maakt de hoorder onrustig.