Homepage
Bundel Mijnke
Webmaster

Peter Korver (1954) is remonstrants predikant in Hilversum en voorganger van de NPB-afdeling Naarden-Bussum.

Over de zeven werken van barmhartigheid
(Mat. 25 : 35-40) en jezelf realiseren
door Peter Korver
 
De generatie die vóór de Tweede Wereldoorlog geboren werd, heeft een geheel andere start gekend en een andere instelling meegekregen dan latere generaties . In het pastoraat valt me dat regelmatig op. Voor de oudsten onder ons geldt: je moest dienstbaar zijn, aan je ouders eerst, aan je gezin en kinderen later, aan je bedrijf, je land, de kerk, de buurt, de gemeenschap, en dan zou het later beter worden. Aan jezelf kon je eventueel toekomen als je je eerst heel lang had ‘weggecijferd’ voor alle anderen. Ook de jonge garde, geboren in de eerste jaren nà de oorlog en die in de jaren zestig voor een boel beroering zorgde, kende in feite eenzelfde mentaliteit: zij kwamen op voor een betere wereld, zonder oorlog, met meer love and peace.. De teleurstelling, geboren uit ongeduld omdat die betere wereld maar niet wilde komen, leidde ertoe dat deze en een volgende generatie zich ging richten op ‘persoonlijk geluk’.  De ideologie van verplichte opofferingsgezindheid maakte plaats voor de zelfontplooiing als ideaal. Je moet voor jezelf opkomen (assertief zijn), aan jezelf toekomen. Je moet jezelf realiseren, dat wil zeggen, in de eerste plaats al je dromen en mogelijkheden tot gelding laten komen . Anderen kunnen daarbij soms als hinderpalen gezien worden. Het is niet goed om steeds maar dienstbaar te zijn.  Het nieuwe ideaal van de ‘zelfrealisatie’ is sterk gestimuleerd door de psychotherapie. Veel van de erin toegepaste methoden zijn gebaseerd op de theorie van Maslow, voor wie ‘persoonlijke groei, creatieve zelfontplooiing en zelfverwerkelijking’ eigenlijk het hoogste stadium van het menselijk leven vertegenwoordigen. 

Niet iedereen is in staat goed voor zichzelf op te komen. Of:  wil dat. Het valt me wel eens op dat waar eens gesproken werd van  ‘aardige mensen’ als het ging om mensen die bescheiden waren of zich makkelijk schikten naar de wensen van anderen, deze nu ook wel eens gewoon ‘sukkels’ genoemd worden. Is dat de veelbesproken en beruchte individualisering van onze westerse samenleving? Vanuit het bijbels gedachtegoed kan ‘barmhartigheid’ wellicht een corrigerende rol spelen.  Het is een gezindheid van in de eerste plaats medelijden, mededogen naar anderen toe. God zegt ons zijn mededogen toe, ondanks alles. Barmhartigheid is dat wat God van ons vraagt. Dat heeft niet in de eerste plaats met materiële offervaardigheid te maken. Nee, er moet in je hart, in je gevoel erbarmen zitten, dat is: je innerlijk aangeraakt weten door de nood van de ander. Dan begint het volgen van Jezus. Je angsten en je zorgen over het behoud van je eigen lijf en je eigen toekomst maken plaats voor de zorg om anderen. De blikrichting is veranderd, van jezelf weg, naar anderen.  Is dat verstandig? Doe je jezelf en je eigen mogelijkheden daarmee geen tekort? Of raken we aan kernbegrippen in het joodse en christelijke geloven, n.l. dat wie zichzelf geeft, rijk zal zijn. Wie niet kiest voor de zekerheid van het bezitten, maar voor het er-zijn-voor-anderen, die vindt datgene wat het leven waarde en houvast geeft. De christelijke traditie kent de zogenaamde zeven werken van barmhartigheid (Mat. 25 : 35-40): de hongerigen spijzigen, de dorstigen te drinken geven, de naakten kleden , de vreemdelingen herbergen, de gevangenen bezoeken, de zieken bezoeken en de doden begraven. Wie bracht het treffender onder woorden dan Franciscus van Assisi, die in de Middeleeuwen zijn bekende gebed ‘Heer, maak mij tot een instrument van uw vrede!’ besloot met:

Want zichzelf gevende wordt men rijk,
zichzelf verliezende vindt men de vrede,
vergevende ontvangt men vergiffenis,
stervende wordt men wedergeboren in het eeuwige leven.
Kan een mens zich vollediger realiseren, dan wanneer hij de levensvreugde en het welzijn van anderen helpt vergroten?
 
naar boven

voor het laatst bijgewerkt: 29/03/2007